• Ministériu Finansa lansa Peskiza Da-Ruak Forsa Traballu Timor-Leste

Home » Anúnsiu » Ministériu Finansa lansa Peskiza Da-Ruak Forsa Traballu Timor-Leste Imprime pájina

Ministériu Finansa lansa Peskiza Da-Ruak Forsa Traballu Timor-Leste

dasd

Ministériu Finansas hamutuk ho Sekretáriu Estadu Polítika, Formasaun Profesional no Empregu (SEPFOPE) lansa Peskiza Da-Ruak Forsa Traballu Timor-Leste. Peskiza ida ne’e halao husi Direisaun Jeral Estatístika no SEPFOPE and hetan suporta husi Governu Australia no Organizasaun Trabailador Internasional (ILO).

Seremónia lansamentu, ne’ebé realiza iha loron 23 Abril 2015, atende husi Vice Ministru Finansas, Sr. Helder Lopes, Sekretáriu Estadu SEPFOPE, Sr. Elidio Ximenes da Costa, Xefe Misaun ILO, Sr. Roberto Pes no Ambaixador Australia ba Timor-Leste, Sr. Peter Doyle.

Peskiza Forsa Trabailu ne’e kobre informasaun importante sira iha relasaun ho forsa trabailu hanesan empregu, dezempregu, empregu sazonal, empregu formal no naun-formal. Sr. Antonio Freitas, Direitor Jerál Estatístika, iha ninia diskursu, hateten “Governu sei uza dadus hirak nee hodi halo polítika no programa sira”.

Sr. Helder Lopes, Vice Ministru Finansas, iha ninia intervensaun, nota katak peskiza ida nee “hatudu komitimentu Governu  nian ba polítika foti-desizaun bazeia ba evidénsia”. Nia hatutan katak Governu sei uza evidensia ne’ebé iha hodi estabelese polítika no programa sira ne’ebé sei rezolve problema dezempregu iha nasaun ida ne’e.

Peskiza ida ne’e hatudu katak taxa dezempregu iha 2013 maka 11%, no entre sira ne’e barak liu maka joven tinan entre 15-24. Ema nain 23,400 maka klasifikada hanesan dezempregu, tamba durante períodu referénsia peskiza, sira laiha servisu, maibe disponível no ativamente buka hela servisu. Ein termu empregu sektorial, seitor servisu emprega 45% forsa trabailu, tuir fali seitor agrikultura, no seitor industria absorve deit 13%. Partisipasaun forsa trabailu aumenta, maibe sa’e ladu’un maka’as kompra ba peskiza ida uluk.

Mudansan bo’ot ne’ebé introdus ba iha metodolojia peskiza maka uza padraun internasional foun konaba servisu estatístika, empregu no “labor underutilization” ne’ebé adopta husi Konferénsia Internasional Estatístiku Trabailador (Genebra, Outubru 2013). Konvensaun foun ne’e define empregu hanesan ema sira ne’ebé serviu hetan pagamentu, osan, ka lukru.

Tuir Vice Ministru Finansas, kriasaun kampu servisu, maka sai nu’uda’ar dezafiu bo’ot ne’ebé Governu sei hasoru iha tempu agora no iha futuru. Tan ne’e nia dehan, etapa tuir mai hafoin lansamentu ida ne’e maka “atu estabelese no implementa polítika no programa sira ne’ebé bele  rezolve problema ne’ebé ita hotu preokupa”.